Đau thắt lưng - Quy trình chẩn đoán nguyên nhân chính xác nhất

Chẩn đoán cho bệnh nhân đau thắt lưng không chỉ liên quan đến các triệu chứng mà nó còn rất quan trọng trong việc hướng dẫn điều trị. Như một nền tảng của quá trình chẩn đoán, bệnh nhân sẽ mô tả chi tiết về các triệu chứng và bệnh sử y tế của mình. Từ những thông tin này bác sĩ sẽ đưa ra chẩn đoán về nguyên nhân của cơn đau.

Các bài viết trong loạt bài về bệnh đau thắt lưng:

1. Triệu chứng đau thắt lưng, chẩn đoán và điều trị (Giới thiệu chung)

2. Nguyên nhân gây đau thắt lưng

3. Triệu chứng của đau thắt lưng

4. Điều trị sớm khi phát hiện bị đau thắt lưng

5. Chẩn đoán bệnh đau thắt lưng

6. Điều trị đau thắt lưng bằng phương pháp không phẫu thuật

7. Điều trị đau thắt lưng bằng phương pháp phẫu thuật

Bệnh sử của bệnh nhân đau thắt lưng

Trước khi bắt đầu thăm khám các dấu hiệu lâm sang, bệnh nhân sẽ được hỏi để cung cấp các thông tin về triệu chứng và tiền sử của bản thân. Yêu cầu này bao gồm:

chan-doan-dau-that-lung

  • Thông tin về các triệu chứng hiện tại: Liệu đau trở nên tồi tệ hay tiến triển tốt hơn vào những thời điểm nhất định trong ngày như là khi thức dậy hoặc sau khi làm việc? Cơn đau thắt lưng kéo dài như thế nào? Có các triệu chứng khác cùng xuất hiện như yếu hoặc tê hay không? Cảm giác đau như thế nào – đau nhói, đau âm ỉ hay nóng rát?

  • Mức độ hoạt động: Bệnh nhân là người thường có một lối sống chủ động hay ít vận động? Ví dụ, công việc có yêu cầu ngồi tại bàn hoặc đứng ở dây chuyền lắp ráp trong thời gian dài hay không? Mức độ luyện tập thể dục thường xuyên như thế nào?

  • Thói quen ngủ: Bệnh nhân ngủ bao nhiêu giờ một ngày? Tư thế ngủ có đúng hay không? Chất lượng của đệm hay gối bệnh nhân dùng như thế nào?

  • Tư thế: Loại thư nào thế bệnh nhân cảm thấy thoải mái và không thoải mái? Bệnh nhân có hay ngồi thẳng hay không?

  • Chấn thương: Bệnh nhân có bị chấn thương gần đây hay không? Những chấn thương trước liệu có liên quan đến lần này hay không?

Tất cả những câu trả lời cho các câu hỏi này sẽ cung cấp cho bác sĩ một cái nhìn tổng thể về cuộc sống hàng ngày của bệnh nhân, từ đó đưa ra những khả năng cụ thể về nguyên nhân của đau thắt lưng. Tiền sử bệnh của bệnh nhân là công cụ rất hữu ích cho việc đưa ra chẩn đoán của bác sĩ.

Thăm khám lâm sàng

Mục tiêu của thăm khám lâm sàng là thu hẹp phạm vi nguyên nhân có thể của cơn đau. Một quy trình thăm khám lâm sàng cho đau thắt lưng có thể kết hợp các bước sau:

  • Sờ: Bác sĩ sẽ dùng tay sờ dọc theo phần thắt lưng để tìm ra những cơ bị co thắt, khu vực cơ bị đau hoặc khớp bị bất thường.

  • Khám thần kinh: Chẩn đoán có thể bao gồm các kiểm tra về vận động bao gồm các động tác thông thường của hông, đầu gối và gấp duỗi của ngón cái chân cũng như chuyển động của mắt cá chân. Kiểm tra cảm giác bao gồm kiểm tra phản ứng của bệnh nhân với cảm giác nông hoặc các cảm giác khác ở thắt lưng, mông và chân.

  • Khám phạm vi vận động: Bệnh nhân sẽ được yêu cầu uốn cong hoặc vặn hông ở một số tư thế nhất định. Những vận động này được thực hiện để phát hiện ra các tư thế làm xuất hiện cơn đau hoặc làm cơn đau trở nên tồi tệ hơn, và để xem liệu các động tác này có bị hạn chế hay không.

kham-dau-that-lung

  • Kiểm tra phản xạ: Bệnh nhân được yêu cầu nằm ngửa và nâng một chân lên cao và thẳng nhất có thể. Nếu tư thế nâng chân này làm cho phần thắt lưng bị đau thì bệnh nhân có thể bị nghi ngờ với một tình trạng thoát vị đĩa đệm.

Thông thường các bác sĩ có thể chẩn đoán đau thắt lưng dựa trên thông tin về tiền sử và qua quá trình thăm khám thực thể mà không cần thực hiện thêm bất kì xét nghiệm nào.

Các test chẩn đoán hình ảnh

Chẩn đoán hình ảnh đôi khi là cần thiết để có thêm những thông tin về nguyên nhân gây đau của bệnh nhân. Một xét nghiệm hình ảnh có thể được chỉ định nếu bệnh nhân có cơn đau dữ dội, không thuyên giảm trong vòng hai hoặc ba tháng và không đỡ hơn khi điều trị bằng phẫu thuật.

Các test chẩn đoán hình ảnh bao gồm:

  • X-quang: Được sử dụng để kiểm tra xương của cột sống. Chúng cho thấy sự bất thường với các bệnh như viêm khớp, gãy xương, gai xương hoặc khối u.

  • Cắt lớp vi tính (CT): Cung cấp một hình ảnh cắt ngang của cột sống. Trong cắt lớp vi tính, một tia X được quét qua cột sống, cái mà máy tính sẽ chụp và chuyển thành hình ảnh 3D. Hình ảnh chi tiết sẽ giúp bác sĩ nhìn được cột sống rõ nét ở các góc khác nhau hơn. Đôi khi chụp tủy được thực hiện song song với chụp CT, trong đó thuốc nhuộm được tiêm xung quanh rễ thần kinh để làm nổi bật các cấu trúc cột sống, giúp hình ảnh rõ nét hơn.

  • Cộng hưởng từ (MRI): cung cấp một hình ảnh chi tiết về cấu trúc cột sống mà không cần sử dụng bức xạ cần thiết với tia X. MRI có thể phát hiện những bất thường với các mô mềm, như cơ, dây chằng và đĩa đệm. MRI cũng có thể được sử dụng để xác định vị trí sai lệch hoặc phát triển quá mức khớp ở cột sống.

  • Sử dụng tiêm: là quá trình tiêm thuốc gây tê cục bộ và thuốc steroid vào các cấu trúc giải phẫu cụ thể. Chúng rất hữu ích trong việc xác định nguồn gốc của cơn đau. Chúng cũng được sử dụng trong chẩn đoán, kết hợp với phục hồi chức năng và được coi yếu tố dự đoán cho kết quả phẫu thuật.

Đôi khi các bác sĩ biết nguyên nhân gây ra đau thắt lưng nhưng không thể xác định chính xác vị trí đau. Vì vậy một xét nghiệm hình ảnh sẽ được sử dụng để xác định vị trí cơn đau. Các xét nghiệm hình ảnh cũng được sử dụng cho bệnh nhân phẫu thuật để các bác sĩ và phẫu thuật viên có thể đưa ra kế hoạch cho quá trình phẫu thuật.


 

Comments

Related posts

Triệu chứng, chẩn đoán và điều trị đau thắt lưng cột sống

Triệu chứng, chẩn đoán và điều trị đau thắt lưng cột sống

Cột sống thắt lưng có cấu trúc phức tạp dễ bị chấn thương và đau hơn các khu vực khác. Cùng tìm hiểu các triệu chứng, phân loại, chẩn đoán và điều trị đau thắt lưng cột sống
Điều trị đau thắt lưng bằng phương pháp không phẫu thuật

Điều trị đau thắt lưng bằng phương pháp không phẫu thuật

Mục tiêu của điều trị đau thắt lưng không phẫu thuật (điều trị nội khoa) là giảm đau, tuy nhiên những phương pháp điều trị này sẽ không làm thay đổi nguyên căn của cơn đau.
Đau thắt lưng - Quy trình chẩn đoán nguyên nhân chính xác nhất

Đau thắt lưng - Quy trình chẩn đoán nguyên nhân chính xác nhất

Chẩn đoán cho bệnh nhân đau thắt lưng không chỉ liên quan đến các triệu chứng mà nó còn rất quan trọng trong việc hướng dẫn điều trị. Từ những thông tin này bác sĩ sẽ đưa ra chẩn đoán về nguyên nhân của cơn đau.
Hãy xây dựng thói quen lành mạnh cho trẻ ngay từ tuổi mẫu giáo

Hãy xây dựng thói quen lành mạnh cho trẻ ngay từ tuổi mẫu giáo

Một số nghiên cứu mới cho thấy việc dạy trẻ mẫu giáo về thói quen lành mạnh có thể làm giảm các nguy cơ về béo phì và các bệnh tim sau này trong cuộc sống của chúng.
Ăn chay - Lợi và hại dưới góc nhìn của khoa học phương Tây

Ăn chay - Lợi và hại dưới góc nhìn của khoa học phương Tây

Hiện nay, việc ăn chay đã trở nên hấp dẫn và dễ tiếp cận hơn. Tuy nhiên không nhiều người hiểu rõ về cả lợi ích cũng như những rủi ro của việc ăn chay.
7 thói quen để kéo dài tuổi thọ của người Nhật Bản

7 thói quen để kéo dài tuổi thọ của người Nhật Bản

Cả đàn ông và phụ nữ Nhật Bản đều đứng đầu trong xếp hạng tuổi thọ con người .Cùng khám phá xem bí quyết kéo dài tuổi thọ của người Nhật là gì.